Hakkari’de Kadın Girişim Merkezi: Kim Bu Hep Aynı “Girişimci” Kadınlar?
Hakkari’de her yeni gelen vali ve belediye yönetimiyle birlikte kendilerini “girişimci kadınlar” veya “kadın kooperatifleri” adıyla tanıtan bir grup, yıllardır proje üstüne proje kabul ettirerek kamu kaynaklarını kullanmaya devam ediyor. Şimdi de belediyeye ait Kapalı Halk Pazarı’nın üst katındaki 16 dükkan, herhangi bir ihale süreci olmaksızın bu kadınlara tahsis edildi.
2022 yılında Hakkari Belediyesi tarafından inşa edilen ve çarşı merkezinin ekonomik ve ticari canlılığına katkı sunması beklenen Kapalı Halk Pazarı, bu yeni proje ile bambaşka bir yöne evrildi. Kent merkezinde gelişi güzel işportacılar varken ve belediye yetkililerinden bu sorunun çözülmesi beklenirken, şimdi de kamuya ait bu alan belli bir kesimin kullanımına sunuluyor. Üstelik bu tahsis sürecinin hangi kriterlere göre yapıldığı, neden açık ihale yöntemiyle tüm esnafın başvurabileceği bir süreç işletilmediği ise belirsiz.
Bugüne kadar Hakkari’de kadın girişimciliğini destekleme iddiasıyla sayısız proje gerçekleştirildi. Fakat ortada somut ve sürdürülebilir bir girişim örneği görmek hala mümkün değil. Daha önce farklı valiler ve belediye yönetimleri döneminde de benzer projeler hayata geçirilmiş, ancak kısa süre sonra bu işletmeler kapanmış veya faaliyet göstermemişti. Bugün yine aynı kişiler, yeni bir projeyle sahneye çıkıyor ve kamu kaynakları kullanılarak yeni bir yapı oluşturuluyor.
Bu girişimin tanıtımı, Meftun-u Hayal Kafe’de kahvaltı programıyla yapıldı. Yine aynı yüzler, yine aynı vaatler… Kentte faaliyet gösteren kadın kooperatiflerinin yetkilileri ve bazı girişimci kadınlar, projenin kent ekonomisine katkı sunacağını iddia etti. Ancak geçmiş örnekler bunun aksini gösteriyor. Daha önce de kadın kooperatifleri adı altında birçok proje için kamu desteği sağlanmış, fakat uzun vadeli bir başarı sağlanamamıştı.
Peki, belediyeye ait bu dükkanlar, neden şeffaf bir süreçle, ihale usulüyle halka sunulmadı? Hakkari esnafı, yıllardır çarşı merkezinde yüksek kira bedelleriyle iş yapmaya çalışırken, neden belirli bir grup kamu imkanlarından ayrıcalıklı şekilde yararlandırılıyor?
Şehrin turizmini, ticaretini ve estetik görüntüsünü olumsuz etkileyen düzensiz işportacı sorunu çözülmeden, bu yeni “girişimci kadınlar” projesinin hangi ihtiyaca binaen gerçekleştirildiği sorusu ise yanıtsız kalıyor. Halk arasında, belediyenin yaptığı dükkanların uygun fiyatlarla halka kiralanması yönünde bir beklenti varken, kim olduğu net olmayan bu kadınların her seferinde projelerini kabul ettirmesi tepki topluyor.
Kadın girişimciliğinin gerçekten desteklenmesi elbette önemli, ancak bu süreçte kamu kaynaklarının belirli bir zümreye değil, tüm halka adil bir şekilde sunulması gerekmiyor mu? Hakkari’nin ekonomik kalkınmasını ve kent estetiğini gerçekten kimler düşünüyor, kimler sadece projeler üzerinden kamu kaynaklarından faydalanıyor? Bu soruların yanıtını kamuoyunun takdirine bırakıyoruz.
Belediye Yetkililerin Açıklaması ise şu şekilde:
"Kapalı Halk Pazarı’ndaki dükkanlar için yaklaşık iki ay önce açık ihale süreci başlatılmış ve ihale, İhale Kanunu’na uygun şekilde gerçekleştirilmiştir. Ancak ihaleye katılım olmamıştır. Kamu ihale mevzuatına göre, açık ihale yöntemiyle yapılan bir kiralama sürecine katılım olmaması durumunda, bir sonraki aşamada pazarlık usulüne geçilmesi yasal bir zorunluluktur. Bu nedenle, ilgili dükkanlar pazarlık usulüyle kadın kooperatiflerine tahsis edilmiştir."